فرمول را باز کنید و ببینید داخلش چه می‌گذرد
یک فرمول تو در توی طولانی که نتیجه‌ی غلط می‌دهد، با خیره شدن درست نمی‌شود. اکسل ابزارهای اشکال‌زدایی خوبی دارد که بیشتر کاربران هرگز سراغشان نرفته‌اند. همه در تب Formulas و گروه Formula Auditing هستند.
F9 داخل نوار فرمول؛ سریع‌ترین ابزار
وارد حالت ویرایش شوید (F2)، بخشی از فرمول را با ماوس انتخاب کنید و F9 بزنید. اکسل همان بخش را محاسبه و نتیجه‌اش را جایگزین می‌کند. بعد از دیدن نتیجه حتماً Esc بزنید؛ اگر Enter بزنید، نتیجه برای همیشه جای آن بخش از فرمول می‌نشیند.
فرمول: =SUMIFS(D:D, B:B, G2, C:C, ">="&H1)
انتخاب ">="&H1 و F9 → ">=45658" ← H1 تاریخ است، درست
انتخاب G2 و F9 → "کاشان " ← فاصله‌ی اضافه پیدا شد!
انتخاب B2:B6 و F9 → {"تهران";"کاشان";"اصفهان";"کاشان";"قم"}Evaluate Formula
Formulas ← Evaluate Formula فرمول را گام‌به‌گام اجرا می‌کند. هر بار که Evaluate را می‌زنید، بخش زیرخط‌دار محاسبه می‌شود؛ با Step In می‌توانید وارد سلول ارجاع‌شده (اگر خودش فرمول دارد) شوید. برای فرمول‌هایی با چند IF تو در تو یا توابع آرایه‌ای، دقیقاً نشان می‌دهد کدام شاخه اجرا شد.
Trace Precedents و Trace Dependents
| ابزار | کار | کاربرد |
|---|---|---|
| Trace Precedents | پیکان به سلول‌هایی که این فرمول از آن‌ها می‌خواند | «این عدد از کجا آمده؟» |
| Trace Dependents | پیکان به سلول‌هایی که از این سلول می‌خوانند | «اگر این را حذف کنم چه چیزی خراب می‌شود؟» |
| Remove Arrows | پاک کردن پیکان‌ها | — |
| Show Formulas | Ctrl+` | مرور همه‌ی فرمول‌ها |
| Error Checking | پیمایش خطاها یکی‌یکی | همراه با Trace Error |
| Watch Window | پنجره‌ی شناور برای پایش چند سلول | دیدن اثر تغییر ورودی روی نتیجه‌ای در شیت دیگر |
پیکان نقطه‌چین با آیکون جدول یعنی ارجاع به شیت یا فایل دیگر؛ روی خود پیکان دوبار کلیک کنید تا فهرست مقصدها را ببینید و به هر کدام بروید.
Watch Window
فرض کنید ورودی‌ها در شیت «پارامترها» و سود نهایی در شیت «خلاصه» است. سلول سود را انتخاب کنید، Formulas ← Watch Window ← Add Watch. حالا هر ورودی را که تغییر دهید، بدون جابه‌جایی بین شیت‌ها، تغییر سود را در پنجره می‌بینید. Watch Window سلول‌های فایل‌های باز دیگر را هم نشان می‌دهد.
راهبرد کلی
- فرمول طولانی را با Alt+Enter در نوار فرمول چندخطی کنید؛ خواناتر می‌شود و روی نتیجه اثری ندارد.
- هر آرگومان را با F9 جداگانه بسنجید.
- اگر هنوز پیچیده است، آن را در چند ستون کمکی بشکنید یا با LET (فصل ۴) نام‌گذاری کنید.
نکته‌هایی که کمتر کسی می‌داند
- F9 روی یک ارجاع محدوده، آرایه‌ی ثابت می‌سازد. با این ترفند می‌توانید یک فهرست کوتاه را برای همیشه داخل فرمول «جاسازی» کنید: انتخاب، F9، Enter.
- تابع
FORMULATEXT(C5)متن فرمول سلول C5 را برمی‌گرداند؛ برای مستندسازی یا آموزش، کنار نتیجه نمایشش دهید. - Ctrl+] (کروشه‌ی بسته) همه‌ی سلول‌هایی را که مستقیم به سلول فعلی وابسته‌اند انتخاب می‌کند؛ Ctrl+Shift+] وابسته‌های غیرمستقیم را هم.
- Evaluate Formula روی توابعی مثل INDIRECT و OFFSET گاهی گام‌ها را کامل نشان نمی‌دهد؛ در این موارد F9 روی تکه‌ها قابل‌اعتمادتر است.
- در نسخه‌های Microsoft 365 Apps for enterprise، افزونه‌ی COM به نام Inquire (فعال‌سازی از COM Add-ins) نقشه‌ی ارتباط شیت‌ها و مقایسه‌ی دو فایل اکسل را می‌سازد.